حسادت و تنگ نظري

مدتها بود نظاره گر رفتارهاي تنگ نظرانه و دگم و بسته برخي اطرافيان و همكاران بودم و از ديدن اين همه كينه نوزي و حسادت و بخيل بودن رنج مي بردم و در نظر داشتم مقاله ايي دراين زمينه بنويسم تا اينكه دو هفته پيش وقتي داشتم كتاب هنر شفاف انديشيدن رولف دوبلي را مي خواندم به موضوع حسادت با عنوان "قلعه خودت را بساز "برخوردم.با مطالعه اين فصل ،احساسي سرشار از شعف و خشنودي پيدا كردم و انگيزه نوشتن مقاله "حسادت و تنگ نظري"راپيدا كردم.

مقاله زير برگرفته از كتاب رولف دوبلي است:

كدام موضوع بيشتر آزارت مي دهد؟

الف -حقوق دوستت افزايش يابد اما حقوق تو ثابت بماند.

ب-حقوق دوستت ثابت بماند،حقوق تو هم همينطور.

ج-حقوق دوستت كاهش بيابد ،حقوق تو هم همينطور.

اگر پاسخت گزينه الف است،تو هم قرباني و درگير حسادت هستي.

به اين داستان قديمي توجه كنيد:

كشاورزي ،هنگام كار يك چراغ قديمي پيدا مي كند،هنگام لمس آن ،يك فرشته از آن بيرون مي آيد و به او مي گويد آرزويي بكن تا فوري آنرا بر آورده كنم:كشاورز كمي فكر مي كند و مي گويد:همسايه من گاو دارد و من ندارم.دوست دارم گاو او بميرد!!

ممكن است برخي از ما با آن كشاورز هم نظر باشيم.مشابه اين تفكر ممكن است در مقاطعي از زندگي براي هريك از ما پيش آمده باشد.مثلا اگر حقوق يكي از همكاران افزايش يافته باشد و به ما فقط يك كارت هديه بدهند. ممكن است به همكارمان حسودي كرده باشيم.و ممكن است اين مسئله يك سلسله رفتارهاي زنجير وار را از سوي ما بدنبال داشته باشد.مثلا:ديگر به او كمك نكنيم.يا جواب سلام اورا با اكراه و تاخير و سرد بدهيم.يا پشت سرش بدگويي و شايعه پراكني كنيم و يا اگر مشكلي برايش پيش بيايد ما از ته دل خوشحالي كنيم.

حسادت يك نوع احساس است. اما احمقانه ترين آنهاست.چرا؟چون بر خلاف احساساتي مانند ترس و خشم ،مي توان حسادت را خاموش كرد.بالزاك مي گويد"حسادت احمقانه ترين عادت بد است ،چون حتي يك مزيت هم ندارد" حسادت خالصانه ترين نوع خود ستايي است و وقت تلف كردن محض است.

تفاوت رشك با حسادت

گاهي اوقات حسادت با رشك اشتباه گرفته شده و يا مترادف به كار برده مي شود اما:

موضوع حسادت يك مورد خاص مثل موقعيت اجتماعي ،پول ،سلامتي،زيبايي و ... است.

رشك ،به رفتار نفر سوم بستگي دارد،اما حسادت به دو نفر احتياج دارد.

مثلا هومن به جمشيد رشك مي ورزد ،چون دختر همسايه به جاي او به جمشيد زنگ مي زند.

خيلي چيزها به حسادت دامن مي زنند.مثل:دارايي ،موقعيت اجتماعي ،جواني ،استعداد ،زيبايي و محبوبيت.

ارسطو مي گفت :كوزه گران به كوزه گران حسادت مي كنند.با حسادت به شكل تناقض آميزي به كساني كه به لحاظ سن،شغل و محل سكونت با با مشابهند احساس نفرت مي كنيم.ما به تجار قرن پيش حسادت نمي كنيم وبه گياهان و حيوانات غبطه نمي خوريم.به پولدارهاي آنطرف دنيا حسودي نمي كنيم اما به پولدارهاي شهر و محلمان حسودي مي كنيم.اگر نويسنده هستيم به موسيقي دانها يا ورزشكارها حسودي نمي كنيم بلكه به نويسندگان ديگر حسودي مي كنيم.به عنوان يك معلم و استاد به معلمين و اساتيد موفق تر و محبوب تر حسادت مي كنيم.به عنوان يك دانشجو به دانشجويان فعال و داراي قدرت بيان ،حسادت مي ورزيم.

راههاي مبارزه با حسادت:

1- از همه مهمتر اينكه خود را با ديگران مقايسه نكنيم.پدر و مادران نا آگاه، به غلط فرزندان خود را با ديگران مقايسه كرده و نظر و قضاوت ديگران را براي آنها مهم جلوه مي دهند.

2-با كسي رقابت نكنيم .متاسفانه در اثر تعليم و تربيت غلط والدين و مدارس،بجه ها به رقابت با هم وادار مي شوند.رقابت كاملا مخرب است و رقابت سازنده وجود ندارد.تنها مي توانيم با خود رقابت كنيم و بس.

3-بهتر است توانائيهاي خودمان را بشناسيم و زندگي خود را پر كنيم.زندگي پر معنا و پر از عشق و محبت و همدلي جايي براي بخل و حسد به حاي نمي گذارد.

4-بهتر است مهارتهاي خود را تقويت كرده و اعتماد به نفس خود را بالا ببريم.مي توانيم موقعيتهايي را براي خود خلق كنيم كه در آن بهترينيم،اين مهم نيست كه حوزه مهارتمان كوچك باشد بلكه اين مهم است كه پادشاه قلعه خودبوده و در كار خود بهترين باشيم.

5-اگر دوست داريم مثل كسي بشويم و يا مال و منال كسي را داشته باشيم بهتر است براي بدست آوردن آن موقعيت و يا ثروت ،تلاش كنيم، نه اينكه آرزو كنيم آن فرد موقعيت و دارائيش را از دست بدهد.

6-به ياد داشته باشيم وقتي احساس خوشحالي و خوشبختي واقعي داريم كه همه اطرافيان در رفاه و رضايت نسبي باشند .با خراب كردن زندگي و موقعيت ديگران ،نمي توان كاخ آرزوها و خوشبختي را بر روي خرابه زندگي ديگران ساخت.

نويسنده:بابك